بیشتر برنامههای سرویسی که برای هایما S7 دستبهدست میشود، از دفترچه کارخانه گرفته شده — دفترچهای که برای کیفیت سوخت، دمای هوا و الگوی رانندگی جای دیگری نوشته شده است. بازههای آن روی کاغذ درستاند، ولی خودرویی که هر روز در ترافیک تهران کار میکند با همان کیلومتر، وضعیت متفاوتی دارد.
جدول زیر برنامهای است که در عمل روی این خودرو استفاده میشود؛ جایی که با کاتالوگ فرق دارد، دلیلش را هم نوشتهایم.
جدول سرویس دورهای هایما S7
| مورد سرویس | بازه پیشنهادی |
|---|---|
| روغن موتور و فیلتر روغن | هر ۵٬۰۰۰ کیلومتر |
| فیلتر هوا | هر ۱۰٬۰۰۰ کیلومتر — یعنی هر دو بار تعویض روغن، یک بار |
| فیلتر بنزین (صافی بنزین) | هر ۱۵٬۰۰۰ تا ۲۵٬۰۰۰ کیلومتر |
| فیلتر کابین (فیلتر اتاق) | هر ۲۵٬۰۰۰ کیلومتر یا سالی یک بار |
| روغن ترمز | هر ۴۰٬۰۰۰ کیلومتر یا ۲ سال |
| ضدیخ و مایع خنککننده | هر ۵۰٬۰۰۰ کیلومتر یا ۲ سال |
| روغن گیربکس اتوماتیک | هر ۶۰٬۰۰۰ کیلومتر یا ۳ سال |
| فیلتر داخلی گیربکس | بازه دورهای ندارد — هنگام باز شدن گیربکس بررسی یا تعویض میشود |
| زنجیر تایم | تعویض دورهای ندارد — در صورت بروز ایراد بررسی میشود |
دو ستون این جدول را نباید مطلق گرفت. هر جا «یا» آمده، هرکدام زودتر رسید ملاک است؛ و رانندگی پرترافیک تقریباً همه این بازهها را کوتاهتر میکند.
چرا روغن موتور هر ۵٬۰۰۰ کیلومتر؟
کاتالوگ برای این موتور بازهای بین ۸ تا ۱۰ هزار کیلومتر پیشنهاد میکند. عددی که در تعمیرگاه استفاده میشود ۵٬۰۰۰ کیلومتر است و این اختلاف دلیل دارد.
موتور HM484Q-T توربوشارژ است. توربو با دور بالا کار میکند و روانکاری آن مستقیماً از همین روغن تأمین میشود؛ یعنی روغن علاوه بر موتور، بار حرارتی توربو را هم تحمل میکند. کیفیت سوخت و شرایط رانندگی شهری هم به این فشار اضافه میکند.
در موتورهای توربو، فاصله گرفتن از بازه سرویس معمولاً اول خودش را روی توربو نشان میدهد، نه روی موتور. در بسیاری از مراجعاتی که با شکایت صدای توربو یا افت شتاب میآیند، سابقه سرویس روغن طولانیتر از حد معمول بوده است.
فیلتر روغن هم هر بار همراه روغن تعویض میشود. نگه داشتن فیلتر قدیمی روی روغن نو، بخشی از فایده سرویس را از بین میبرد.
فیلتر روغن هایما S7؛ ۶ سوراخه یا ۸ سوراخه
این نکتهای است که هنگام خرید فیلتر روغن باید حواستان به آن باشد. فیلتر روغن این خودرو در دو مدل با تعداد سوراخ متفاوت عرضه میشود و این دو با هم قابل جایگزینی نیستند.
| نوع | پارت نامبرهای شناختهشده |
|---|---|
| ۶ سوراخه | HAIMA 484Q-14-302-T (فلزی) · MAZDA JEY014302A |
| ۸ سوراخه | NISSAN 15208-31U00 · NISSAN 15208-31U0B |
| سایر معادلها | BORIS BH97W05 · MITSUBISHI MD360935 |
پیش از خرید، فیلتر فعلی روی موتور را ببینید یا از فروشنده بخواهید تعداد سوراخها را تطبیق دهد. نصب فیلتر با تعداد سوراخ نادرست، مسیر روغن را همانطور که باید تأمین نمیکند و این چیزی نیست که با محکم بستن جبران شود.
فیلتر هوا هایما S7
بازه تعویض فیلتر هوا هر ۱۰٬۰۰۰ کیلومتر است؛ یعنی هر دو نوبت تعویض روغن موتور، یک بار.
پارت نامبرهای شناختهشده: HAIMA SA0013Z40M1 · MAZDA RF4F-13-Z40 · CHERY T15-1109111LA · BORIS BE518L
فیلتر هوا در قابی روی موتور قرار میگیرد که با گیره یا پیچ بسته میشود. تعویض آن کار پیچیدهای نیست: قاب باز میشود، فیلتر قدیمی بیرون میآید، داخل قاب از گردوخاک تمیز میشود و فیلتر نو در همان جهت قبلی جا میافتد. سه نکتهای که در عمل بیشتر از خود تعویض اهمیت دارد:
جهت نصب فیلتر باید همان جهت فیلتر قبلی باشد. لبه آببندی فیلتر باید کامل روی نشیمنگاه بنشیند، وگرنه هوای فیلترنشده از کنار آن رد میشود. و قاب باید کامل بسته شود؛ قابی که یک گیرهاش جا نیفتاده، همان اثر فیلتر نبستن را دارد.
در شرایط پرگردوخاک، فیلتر زودتر از بازه معمول کثیف میشود. اگر بیشتر در مسیرهای خاکی یا مناطق پرگردوغبار رانندگی میکنید، بازرسی چشمی فیلتر در هر تعویض روغن منطقیتر از انتظار برای رسیدن به عدد ۱۰٬۰۰۰ است.
فیلتر کابین (فیلتر اتاق) هایما S7
بازه تعویض هر ۲۵٬۰۰۰ کیلومتر یا سالی یک بار است. این فیلتر با فیلتر کابین هایما S7 مدل ۲۰۰۰ یکسان است.
پارت نامبرها در دو نوع عرضه میشود که تفاوتشان مهم است:
| نوع | پارت نامبر |
|---|---|
| با قاب پلاستیکی | HAIMA SA10-61-153 |
| بدون قاب | HAIMA 6A10-610153 |
اگر قاب فیلتر فعلی سالم است، نوع بدون قاب کافی است. اگر قاب شکسته یا تغییر شکل داده، نوع با قاب انتخاب درستی است. سفارش اشتباه در همین نقطه اتفاق میافتد و باعث میشود قطعه خریداریشده روی خودرو ننشیند.
درباره محل فیلتر کابین، بهتر است روی همان خودرو دیده شود؛ مسیر دسترسی بسته به تیپ و سال ساخت میتواند متفاوت باشد و پیش از باز کردن قطعات داخل کابین، دیدن مسیر درست چند دقیقه وقت میبرد و از شکستن گیرههای پلاستیکی جلوگیری میکند.
نشانهای که معمولاً زودتر از کیلومترشمار خبر میدهد: بوی نامطبوع هنگام روشن کردن فن یا کاهش محسوس شدت جریان هوا از دریچهها.
فیلتر بنزین (صافی بنزین) هایما S7
بازه تعویض بین ۱۵٬۰۰۰ تا ۲۵٬۰۰۰ کیلومتر است. این بازه گسترده اتفاقی نیست — کیفیت سوخت مصرفی، تعیینکننده جایی است که در این محدوده قرار میگیرید.
پارت نامبرهای شناختهشده: HAIMA EA31-13-482 · CHERY S11-1117110
این فیلتر با صافی بنزین هایما S7 مدل ۲۰۰۰ یکسان است.
فیلتر بنزین گرفته، خودش را با ریپ زدن در دورهای بالا، افت شتاب و گاهی دشواری در روشن شدن نشان میدهد. این علائم با علائم چند ایراد دیگر — از شمع و انژکتور گرفته تا توربو — همپوشانی دارند، بنابراین تعویض فیلتر بنزین بهعنوان اولین اقدام برای رفع ریپ، همیشه انتخاب درستی نیست.
روغن گیربکس و فیلتر داخلی گیربکس
بازه پیشنهادی روغن گیربکس اتوماتیک، هر ۶۰٬۰۰۰ کیلومتر یا ۳ سال است. نوع روغن این بازه را جابهجا میکند: با روغنهای ایرانی بازه واقعی به ۲۵ تا ۳۰ هزار کیلومتر نزدیکتر است و با روغنهای آلمانی یا کرهای به ۵۰ تا ۶۰ هزار.
تعویض باید با دستگاه انجام شود. تخلیه دستی تنها نیمی از حجم روغن را خارج میکند و نیم دیگر داخل گیربکس و مبدل گشتاور باقی میماند.
فیلتر داخلی گیربکس بازه دورهای ندارد. از نوع داخلی است و معمولاً هنگام باز شدن گیربکس بررسی یا تعویض میشود. توضیح کامل انتخاب روغن، حجم و پارت نامبرها در راهنمای روغن گیربکس هایما S7 آمده است.
ضدیخ و روغن ترمز
ضدیخ و مایع خنککننده هر ۵۰٬۰۰۰ کیلومتر یا ۲ سال تعویض میشود. نکته مهمتر از بازه، نوع ضدیخ است؛ ریختن ضدیخ نامناسب در این سیستم چیزی است که اثرش بهتدریج و روی قطعات مدار خنککاری دیده میشود، نه بلافاصله.
روغن ترمز هر ۴۰٬۰۰۰ کیلومتر یا ۲ سال تعویض میشود. این مایع رطوبت جذب میکند و به همین دلیل بازه زمانی آن بهاندازه بازه کیلومتری اهمیت دارد.
مواردی که بازه ثابت ندارند
بخشی از قطعات مصرفی، عدد ثابتی برای تعویض ندارند و معیارشان وضعیت است نه کیلومتر:
زنجیر تایم. این خودرو زنجیر تایم دارد، نه تسمه تایم. زنجیر تایم بازه تعویض دورهای ندارد و تا وقتی ایرادی بروز نکند نیازی به تعویض آن نیست. توضیح کامل در راهنمای زنجیر تایم هایما S7 آمده است.
شمع. بازه تعویض به نوع شمع بستگی دارد و برای انواع مختلف یکسان نیست. انتخاب درست و بازه هرکدام در راهنمای شمع هایما S7 توضیح داده شده است.
لنت ترمز. معیار، ضخامت باقیمانده است نه کیلومتر. الگوی رانندگی — شهری یا جادهای — عمر لنت را بهشدت جابهجا میکند.
تسمه دینام. جنس تسمه و شرایط کارکرد تعیینکننده است. بازرسی چشمی برای ترک و پوسیدگی در سرویسهای دورهای، کار سادهای است.
علامت سرویس روی داشبورد چه میگوید؟
نشانگر سرویس، شمارندهای بر اساس کیلومتر است؛ وضعیت واقعی روغن یا فیلتر را اندازه نمیگیرد. یعنی روشن شدن آن یادآوری است، نه تشخیص.
دو حالت را با هم اشتباه نگیرید. اگر نشانگر روشن شده ولی خودرو رفتار عادی دارد، یعنی زمان سرویس دورهای رسیده. اگر همراه آن چراغ هشدار دیگری روشن شده یا رفتار خودرو تغییر کرده، موضوع فراتر از سرویس دورهای است و بررسی لازم دارد.
پس از انجام سرویس، این نشانگر باید ریست شود. روش ریست بسته به تیپ و سال ساخت متفاوت است و معمولاً هنگام سرویس انجام میشود.
نشانههایی که میگوید سرویس عقب افتاده است
| نشانه | معمولاً به کجا برمیگردد | اقدام پیشنهادی |
|---|---|---|
| کاهش جریان هوا از دریچهها یا بوی نامطبوع | فیلتر کابین اشباعشده | تعویض فیلتر کابین |
| ریپ زدن در دورهای بالا و افت شتاب | فیلتر بنزین، شمع، انژکتور یا توربو | بررسی پیش از تعویض قطعه |
| صدای غیرعادی از ناحیه توربو | سابقه طولانی سرویس روغن، وضعیت خود توربو | بررسی روغن و توربو |
| تقه یا تأخیر در تعویض دنده | روغن گیربکس کهنه یا کم | بررسی روغن گیربکس با گیج |
| بالا رفتن دمای موتور در ترافیک | وضعیت مدار خنککاری، فن و ضدیخ | بررسی سیستم خنککاری |
| مصرف سوخت بالاتر از حالت عادی | فیلتر هوا کثیف، شمع، سنسورها | بازرسی فیلتر هوا بهعنوان سادهترین قدم |
تفاوت تأخیر جزئی و تأخیر جدی در سرویس
| وضعیت | مثال | تفسیر | اقدام |
|---|---|---|---|
| تأخیر جزئی | چند صد کیلومتر بیشتر از بازه روغن موتور | معمولاً بدون اثر ماندگار | سرویس در اولین فرصت |
| تأخیر قابل توجه | دو برابر شدن بازه روغن موتور در موتور توربو | فشار بیشتر روی توربو و مدار روانکاری | سرویس بدون تعویق؛ بررسی وضعیت توربو |
| تأخیر طولانی | چند سال بدون تعویض روغن گیربکس | فرسودگی روغن و بار بیشتر روی قطعات داخلی | بررسی وضعیت گیربکس پیش از سرویس |
| تأخیر همراه با علامت | سرویس عقبافتاده بهعلاوه تغییر رفتار خودرو | دیگر بحث سرویس نیست | عیبیابی، سپس تصمیم درباره سرویس |
سرویس اولیه هایما S7
برای خودروهایی که هنوز در دوره گارانتی هستند، مبنای سرویس اولیه همان چیزی است که در دفترچه گارانتی همان خودرو نوشته شده؛ این عدد بسته به سال عرضه و شرایط گارانتی میتواند متفاوت باشد، بنابراین بهجای تکیه بر عددی که در اینترنت دیده میشود، دفترچه خود خودرو ملاک است.
برای خودروهایی که از دوره گارانتی خارج شدهاند، برنامه عملی همان جدول ابتدای این صفحه است.
چه چیزی هزینه سرویس دورهای را تعیین میکند
| عامل | اثر بر هزینه |
|---|---|
| برند و کشور سازنده روغن و فیلترها | بیشترین تفاوت قیمت معمولاً از همینجاست |
| تعداد اقلامی که در یک نوبت انجام میشود | سرویس ترکیبی معمولاً از چند مراجعه جداگانه بهصرفهتر است |
| وضعیت خودرو در زمان مراجعه | اگر قطعهای فراتر از سرویس نیاز به تعویض داشته باشد، مسیر کار عوض میشود |
| نوع فیلتر روغن و فیلتر کابین | ۶ سوراخه یا ۸ سوراخه، با قاب یا بدون قاب |
| فاصله از آخرین سرویس | تأخیر طولانی معمولاً بررسیهای بیشتری لازم میکند |
بیمارستان خودرو فروش مستقل قطعه ندارد و فقط اقلام موردنیاز خدمات را تأمین میکند. برای برآورد هزینه، تماس تلفنی و اعلام کیلومتر و اقلام موردنظر اولین قدم است.
جدول تصمیمگیری
| وضعیت شما | تصمیم پیشنهادی |
|---|---|
| کیلومتر به ۵٬۰۰۰ از سرویس قبلی رسیده | روغن موتور و فیلتر روغن |
| دو نوبت تعویض روغن گذشته | فیلتر هوا را هم اضافه کنید |
| یک سال از تعویض فیلتر کابین گذشته | فیلتر کابین، حتی اگر به ۲۵٬۰۰۰ نرسیده |
| ریپ زدن و افت شتاب دارید | بررسی پیش از تعویض قطعه — چند احتمال همزمان مطرح است |
| ۳ سال از تعویض روغن گیربکس گذشته | سرویس گیربکس با دستگاه |
| نمیدانید آخرین سرویس کی بوده | بازرسی وضعیت روغنها و فیلترها بهعنوان نقطه شروع |
| نشانگر سرویس روشن شده و خودرو عادی است | سرویس دورهای طبق جدول |
| نشانگر سرویس همراه چراغ هشدار دیگری روشن شده | عیبیابی پیش از سرویس |
جمعبندی تصمیمساز
برنامه عملی سرویس هایما S7: روغن موتور و فیلتر روغن هر ۵٬۰۰۰ کیلومتر، فیلتر هوا هر ۱۰٬۰۰۰، فیلتر بنزین هر ۱۵ تا ۲۵ هزار، فیلتر کابین هر ۲۵٬۰۰۰ یا سالانه، ضدیخ هر ۵۰٬۰۰۰ یا ۲ سال، و روغن گیربکس هر ۶۰٬۰۰۰ یا ۳ سال. هنگام خرید فیلتر روغن، تعداد سوراخها و هنگام خرید فیلتر کابین، وجود یا نبود قاب را تطبیق دهید. اگر همراه با عقبافتادن سرویس، رفتار خودرو هم تغییر کرده، اول عیبیابی و بعد سرویس.